Thang máy số bốn lại đang đi lên. Ông Sye Luin, đã luống tuổi, điều khiển thang vào ca ban ngày. Ông ớn cái thang số bốn lắm rồi, bởi vì tính khí thất thường của nó bắt đầu dở chứng cách đây hơn một tuần và xem ra ngày một tệ hại hơn.
Chủ nhật trước, chiếc thang đã mấy lần không chịu tuân theo sự điều khiển dù cả lồng và cửa đã đóng chặt hoàn toàn. Anh thợ cứu viện cho bác Sye biết là tình trạng này cũng đã xẩy ra vào đêm thứ hai, khi McDermott trợ lý giám đốc đang ở trong buồng thang.
Sau đó, vào hôm thứ tư, một sự cố đã làm cho thang số bốn phải ngừng hoạt động trong nhiều giờ. Bộ phận kỹ thuật cho biết khớp ly hợp không hoạt động đúng chế độ thế nào đó. Tuy đã sửa chữa rồi nhưng ngày hôm sau lại trục trặc. Có đến ba lần khác nhau thang số bốn không thể rời tầng mười lăm.
Còn hôm nay thang số bốn đang rung lên bần bật và dừng lại rất mạnh ở mỗi tầng lầu.
Việc thang trục trặc như thế nào, không thuộc trách nhiệm bác Sye Luin. Bác cũng không cần phải lo lắng gì lắm, kể cả khi nghe ông kỹ sư trưởng Doc Vickery làu bàu về chuyện “vá víu với chẳng vá víu, và ông ta còn phàn nàn là ông ta cần” một trăm ngàn đô la để dỡ bỏ hệ thống dây thang, làm lại từ đầu “. Phải rồi, ai mà chẳng thích vớ được một món tiến lớn như vậy. Chính bác Sye Luin cũng vậy. Chẳng thế hàng năm bác dành dụm được bao nhiêu là mua một vé đánh cược, mặc dù bác thấy cũng chẳng bở béo gì.
Nhưng bác là một nhân viên kỳ cựu ở St. Gregory, bác phải được chiếu cố chứ. Và ngày mai bác sẽ đề đạt nguyện vọng sang phụ trách mấy chiếc thang bên kia thôi. Sao lại không được nhỉ? Bác đã làm hai mươi bẩy năm trời tại khách sạn và điều khiển thang máy trước cả lúc mấy gã trẻ ranh bằng nhắng kia cất tiếng chào đời. Từ ngày mai, hãy để cho đứa khác chịu đựng cái thang số bốn ương ngạnh này.
Lúc này đã gần mười giờ sáng, khách sạn đang nhộn nhịp. Sye Luin đưa một đám khách – đa số là đại biểu hội nghị có tên gắn trên ve áo – đi từ sảnh, dừng lại ở nhiều tầng khác nhau và cuối cùng tới tầng mười lăm, tầng chót của khách sạn. Khi thang đi xuống, buồng thang chật kín người từ lúc tới tầng chín và bác cho chạy thẳng xuống sảnh. Trong chuyến này bác để ý thấy thang không rung mạnh, vậy là dù có trục trặc gì chăng nữa, bác đoán chừng, rồi nó cũng lại đâu vào đấy.
Bác ta đã nhầm to.
Cao tít trên kia là buồng điều khiển thang máy, nằm như một tổ chim trên mái nhà khách sạn. Ở đó, trong bộ phận cốt lõi cơ khí của thang số bốn có một cái rơ – le điện nhỏ xíu đã đạt tới giới hạn tối đa của tuổi thọ. Nguyên nhân hỏng hóc không ai biết và cũng không ai ngờ tới lại là một cái cần đẩy nhỏ xíu, kích thước chỉ bằng một chiếc đinh thường dùng.
Chiếc cần đẩy này được bắt vít vào đầu một chiếc pittông nhỏ và chính nó phát động ba cái công tắc. Công tắc thứ nhất bóp và nhả phanh thanh máy, công tắc thứ hai cung cấp điện cho một mô – tơ làm việc và công tắc thứ ba điều khiển mạch điện của máy phát. Với ba chức năng này, buồng thang sẽ di chuyển lên trên và xuống dưới một cách nhẹ nhàng theo sự điều khiển. Nhưng nếu chỉ có hai công tắc hoạt động, còn cái không hoạt động lại là cái điều khiển mô – tơ thang máy thì buồng thang sẽ rơi tự do với sức nặng của nó. Chỉ cần một nguyên nhân đủ đưa tới sự cố này, đó là khi cần đẩy pitông căng hết mức.
Đã nhiều tuần nay chiếc cần đẩy làm việc lỏng lẻo. Với những chuyển động cực kỳ nhỏ bằng một trăm lần độ dày của một sợi tóc, đầu pitông từ từ, một cách lì lợm, xoay lỏng ra khỏi đường ren cần đẩy. Kết quả tăng lên gấp đôi. Cần đẩy và pitông tăng độ dài tổng cộng của chúng lên.
Công tắc mô – tơ vẫn còn đủ khả năng hoạt động.
Và cũng giống như giọt nước cuối cùng sẽ làm tràn ly nước, pitông chỉ cần vặn nhẹ thêm chút nữa sẽ hoàn toàn rời công tắc mô – tơ.
Sự trục trặc này là nguyên nhân thang số bốn hoạt động thất thường mà Sye Luin và nhiều người khác đã quan sát thấy. Một tổ công nhân bảo trì đã cố gắng truy tìm nguyên nhân hỏng hóc nhưng không có kết quả. Cũng không thể trách cứ họ được. Mỗi thang mấy có trên sáu chục rơ – le và toàn bộ khách sạn có tới hai mươi thang máy.
Ngoài ra cũng không ai nhận thấy hai thiết bị an toàn trên buồng thang cũng đã có phần nào kém đi rồi.
Vào lúc mười giờ mười phút sáng thứ sáu, thang số bốn, nói theo thực tế cũng như hình ảnh ví von, đã ở vào tình trạng ngàn cân treo sợi tóc.
