Quay về thành phố quen thuộc, trở lại phòng vẽ ngập mùi thông dầu và màu sơn, Diệp Thiển Thiển cứ ngỡ tất cả chỉ là một giấc mơ hỗn loạn và kỳ dị. Chỉ là, tỉnh mộng rồi, mà nơi tim vẫn còn âm ỉ một nỗi đau thật sự.
Cô không kể tường tận với bất kỳ ai về những chuyện đã xảy ra ở căn cứ Ưng Săn, chỉ lấp lửng nói với cô bạn thân Tô Tình một câu: “Phát hiện bạn trai qua mạng là giả, chia tay rồi.” Tô Tình giận tím mặt, mắng tên “Cục Ðá” chưa từng gặp kia cả ngàn lần, rồi ôm lấy Diệp Thiển Thiển, lặng lẽ cùng cô khóc mấy trận.
Diệp Thiển Thiển không còn nhiều thời gian để đắm chìm trong bi thương. Thời hạn nộp đồ án tốt nghiệp treo lơ lửng trên đầu như thanh kiếm Damocles, ép cô buộc phải bước tiếp. Cô đem toàn bộ tinh lực, tất cả những cảm xúc không có nơi trút bỏ, dồn hết vào bức tranh có tên “Thần Hộ Vệ”.
Khung tranh khổng lồ, chiếm trọn cả một bức tường. Cô đứng trước đó, như đối diện với một đoạn ký ức ngắn ngủi nhưng khắc sâu tận đáy tim. Bản phác thảo đầu tiên đầy rối rắm, đường nét hỗn loạn, sắc màu tối tăm nặng nề, chính là sự phản chiếu trực tiếp của cơn giận, sự tủi thân và mông lung trong cô. Cô vẽ những bóng lưng lạnh lùng, vẽ những khẩu súng băng giá, vẽ cả khói súng và hàng rào kẽm gai.
Nhưng dần dần, khi cô bình tâm lại, bắt đầu dùng con mắt của người nghệ sĩ để nhìn nhận, chắt lọc đoạn trải nghiệm ấy, một vài thứ sâu sắc hơn bắt đầu hiện ra. Cô nhớ tới những gương mặt lấm lem bùn đất nhưng ánh mắt đầy kiên nghị của các chiến sĩ, nhớ đến mồ hôi họ đổ trên thao trường và ánh nhìn bất khuất, nhớ đến sự quan tâm dịu dàng của cán bộ Lý, thậm chí nhớ cả những lời nói giản dị nhưng thấm thía về “cương và nhu” của đại đội trưởng Tần Liệt.
Cô cũng nhớ tới Cố Dạ Thần. Không phải cái người từng lừa cô “Cục Ðá”. Cũng không phải tổng giáo quan từng khiến cô mất mặt giữa bao người. Mà là người trên thao trường kia, người từng như thanh kiếm vừa rút ra khỏi vỏ, dũng mãnh tiến về phía trước.
Bóng lưng đó, đại diện cho một dạng cực hạn của “cương” – thứ cứng rắn đến cùng cực, có thể vì lý tưởng mà đánh đổi tất cả. Mà lý tưởng ấy, có lẽ chính là bảo vệ. Bảo vệ mảnh đất dưới chân họ, bảo vệ người dân sau lưng họ, cũng bảo vệ phần mềm yếu nhất trong lòng họ — phần họ không bao giờ để người khác thấy. Nhận thức ấy, như một tia sáng xé toạc làn sương mù đang bao phủ trong tim cô.
Cô bắt đầu phác thảo lại từ đầu. Cô loại bỏ những yếu tố quá trực tiếp và cảm xúc hóa, chuyển sang tìm kiếm một cách biểu đạt giàu tính tượng trưng và sức mạnh hơn. Cô dùng nhiều gam màu tối, xanh rêu trầm, xanh lam u tĩnh, xám thép lạnh lùng, để làm nền, tạo nên một bầu không khí u ám và tĩnh mịch trước cơn bão.
Trên nền sâu lắng ấy, cô dùng những nét vẽ dứt khoát, mạnh mẽ, khắc họa bóng lưng một người lính đặc chủng. Bóng lưng ấy chiếm trọn trọng tâm bức tranh, thẳng tắp như cây tùng, tỏa ra khí thế vững chãi không thể lay chuyển. Toàn thân anh khoác lên thiết bị chiến đấu hiện đại và lớp ngụy trang, gương mặt bị che khuất, chỉ còn lại đường nét cằm sắc lạnh dưới chiếc mũ bảo hộ và bàn tay nổi gân nắm chặt khẩu súng. Tất cả toát lên một sự lạnh lùng và sẵn sàng chiến đấu trong từng hơi thở. Ðó chính là — cực hạn của “cương”.
Tuy nhiên, chính trên bờ vai đầy khí chất thép và sức mạnh ấy, Diệp Thiển Thiển lại dùng nét bút vô cùng tinh tế và dịu dàng, vẽ một chú chim cổ đỏ nhỏ bé, lông xù mềm mại. Chú chim nghiêng đầu, chiếc mỏ vàng nhạt hơi hé mở, như đang hót líu lo trong trẻo. Lông của nó là màu nâu đỏ ấm áp, tạo nên sự tương phản rõ rệt với trang bị lạnh lùng trên người người lính. Móng nhỏ của nó khẽ bám lên dây đeo của quân phục, tư thế ấy, chứa đựng sự tin tưởng và ỷ lại tuyệt đối không hề phòng bị. Ðây là biểu tượng của “nhu”.
Một vị thần hộ vệ lạnh lùng, cùng một chú chim cổ đỏ dịu dàng. Cực hạn của cương, và cực hạn của nhu. Một cỗ máy chiến tranh vô tình, và một sinh linh tự nhiên đầy sức sống. Hai yếu tố hoàn toàn đối lập, lại đạt được sự thống nhất kỳ diệu, lay động lòng người ngay trên bóng lưng ấy.
Khi vẽ bức tranh, Diệp Thiển Thiển dồn toàn bộ cảm xúc vào từng nét bút. Khi vẽ bóng lưng kia, cô nhớ đến sự lạnh lẽo của Cố Dạ Thần trên thao trường, sự quyết liệt nơi chiến trận mô phỏng, tim cô nhói đau. Khi vẽ chú chim cổ đỏ, cô nhớ đến nụ cười ngốc nghếch qua màn hình của “Cục Ðá”, sự quan tâm vụng về, và những đêm dài được anh lặng lẽ bầu bạn. Tim cô chua xót. Cô dồn tất cả yêu, hận, oán, nhớ, thấu hiểu và những điều chưa thể hiểu, vào từng nét vẽ.
Khi nét sáng cuối cùng chấm lên đôi mắt của chú chim cổ đỏ, khiến đôi mắt nhỏ ấy trở nên linh động và đầy sức sống, Diệp Thiển Thiển buông bút, lùi lại vài bước, ngắm nhìn kiệt tác đã hoàn thành trước mặt. Cô im lặng rất lâu.
Sự chấn động mà bức tranh mang lại vượt xa dự đoán của chính cô. Nó không còn đơn thuần là một bức tranh, mà là toàn bộ trái tim cô, là một lời từ biệt và lễ tế trọn vẹn dành cho mối tình ấy, dành cho người đàn ông ấy, dành cho lý tưởng ấy. Qua bức tranh này, cô cuối cùng đã hiểu được “cương” trong cốt lõi. Ðó là một loại sức mạnh có thể gánh vác mọi trọng trách, vẫn kiên trì tiến bước. Cô cũng đã chấp nhận nỗi đau vì bị lừa dối, rồi chuyển hóa nó thành năng lượng sáng tạo nghệ thuật.
Tô Tình đến thăm cô, nhìn thấy bức tranh thì sững sờ hồi lâu không nói nên lời.
“Thiển Thiển… cái này… thật tuyệt vời!” Cô ấy lẩm bẩm. “Tớ hình như… có thể cảm nhận được người trong tranh ấy, tất cả sự cứng rắn, và… và cả sự dịu dàng mà có lẽ anh ấy giấu kín trong tim, không ai biết.”
Diệp Thiển Thiển mỉm cười nhàn nhạt, không giải thích người trong tranh là ai. Ðiều đó, đã không còn quan trọng nữa. Ðiều quan trọng là, cô đã bước ra khỏi quá khứ. Bằng cách của cô, bằng chính bức họa của cô.
Trong buổi bảo vệ tốt nghiệp, Thần Hộ Vệ không ngoài dự đoán giành được đánh giá cao nhất, được các giáo sư ca ngợi là một trong những tác phẩm tốt nghiệp có chiều sâu và sức truyền cảm lớn nhất trong nhiều năm trở lại đây, và được đề cử tham gia triển lãm tác phẩm xuất sắc của sinh viên mỹ thuật toàn quốc.
Tên của Diệp Thiển Thiển bắt đầu lan truyền trong giới mỹ thuật ở phạm vi nhỏ. Còn trái tim cô, sau khi trải qua sự rèn luyện đau đớn, như đám cỏ dại bị đốt cháy dưới lửa đỏ, giờ đây, trong cơn mưa xuân của nghệ thuật, âm thầm trỗi dậy, mạnh mẽ hơn, bền bỉ hơn.
