Bọn họ vào nhà chính bàn bạc, mẹ dặn tôi sang phòng Đông ngồi chờ.
Tôi ghé tai vào cánh cửa, nghe thấy giọng Đại Tráng: “Tôi đưa ba ngàn tiền sính lễ, sau này trong nhà cô làm chủ, tiền tôi kiếm được đều giao hết cho cô. Chúng ta sinh thêm một đứa, trai gái đều được. Chỉ có một điều kiện, cô không thể mang theo con gái. Tôi đã có một đôi con, sau này chúng ta còn sinh thêm một, hai đứa nữa, không thể nuôi nhiều thế được.”
Bà mối và mợ tôi, người vừa hay tin đã chạy sang, liên tục khuyên mẹ: “Đại Tráng có điều kiện tốt nhất vùng này rồi. Cứ trả con bé về cho nhà họ Vương, nó là cháu họ, họ không nuôi chắc? Em còn trẻ, phải nghĩ cho bản thân nữa.”
…
Tôi nấp sau cửa nghe lén, vô tình đụng vào ghế, phát ra tiếng động “rầm”.
Mẹ mở cửa, cúi mắt nhìn tôi. Tay tôi run lên. Tôi mong bà lấy được người tốt để có bữa ăn đủ đầy. Nhưng tôi cũng sợ, sợ bà sẽ bỏ tôi lại cho người bà nội cay nghiệt và người cha vô trách nhiệm kia.
Khoảng im lặng kéo dài. Cuối cùng, tôi nghe thấy giọng mẹ nhẹ nhàng vang lên: “Tôi muốn gửi Bé Bé đi học đại học. Nếu không ai chấp nhận điều kiện này, tôi sẽ không tái giá.”
Chuyện không giấu được lâu. Cuộc hôn nhân chưa thành này nhanh chóng trở thành đề tài bàn tán trong làng.
“Ngọc Phân điên rồi à? Ai lại chịu bỏ tiền nuôi con bé học đại học?”
“Ngay cả em ruột cũng chưa chắc nuôi nhau học cấp ba, nói gì đến đại học.”
“Đúng thế, con bé Bé Bé cũng không có tướng học giỏi gì đâu.”
Bà nội cười hả hê: “Nghe mấy bà mai tâng bốc vài câu, lại tưởng mình quý giá lắm. Đợi đến lúc già không đẻ được nữa, xem ai còn thèm lấy.”
Buồn cười nhỉ? Ở nông thôn, giá trị lớn nhất của phụ nữ chính là khả năng sinh sản.
Về sau vẫn có vài người muốn cưới mẹ tôi. Nhưng khi nghe đến điều kiện nuôi tôi học đại học, ai cũng rút lui. Dần dần, những lời đàm tiếu trong làng chuyển thành:
“Chắc là cô ta tính chuyện hôn nhân làm cái cớ thôi. Chứ tính nóng nảy như vậy, ai mà thèm lấy?”
Bà nội đắc ý: “Nó chắc chắn vẫn còn nhớ thương Thanh Sơn. Trên đời này, làm gì có ai hơn được con trai tao?”
Mẹ tôi không để tâm đến những lời bàn tán của dân làng. Bà chỉ tập trung vào việc dạy tôi học. Tết sắp đến, bên ngoài tiếng pháo nổ vang dội. Tôi không thể tập trung, liên tục làm bài sai. Mẹ tức giận, dùng roi tre quất mạnh lên mu bàn tay tôi.
Những năm đó, tôi sống dưới sự quản thúc hà khắc của mẹ. Bà rất bận rộn: đào măng, trồng khoai, trồng đậu phộng, trồng bắp, hái trà, nuôi heo, nuôi gà, cấy lúa, gặt lúa, lên núi đào dược liệu bán lấy tiền… Nhà không có đàn ông, nên mọi việc lớn nhỏ đều do bà một tay gánh vác. Bà thức dậy còn sớm hơn gà, ngủ muộn hơn cả chó.
Lũ trẻ trong làng ghen tị với tôi vì tôi không phải làm nhiều việc đồng áng. Nhưng tôi lại ghen tị với bọn chúng, tan học là có thể vui chơi thỏa thích, còn tôi thì lúc nào cũng có bài tập chưa làm xong. Làm sai thì bị đánh.
Đại học đối với một đứa trẻ như tôi khi ấy, là một khái niệm xa vời, là một giấc mơ không thực tế, lại là sứ mệnh mà mẹ ép tôi phải gánh vác. Tôi không thông minh vượt trội, thành tích học tập duy trì trong top ba của lớp, hoàn toàn là do mẹ ép buộc mà thành.
Để ép tôi học, mẹ đã làm rất nhiều việc khiến tôi khó chịu. Những đứa trẻ học kém đến tìm tôi chơi, bà luôn lạnh mặt hoặc nói tôi không có nhà. Nếu tôi chưa làm xong bài tập mà chạy đi chơi với bạn bè, bà sẽ tìm đến từng nhà, túm tôi về.
Bà còn lớn tiếng mắng: “Bé Bé nhà chúng tôi sau này phải thi đại học, đừng có làm hư nó!”
Lâu dần, mọi người bắt đầu xa lánh tôi.
“Kim Bé Bé là sinh viên đại học tương lai, không cùng đẳng cấp với đám bùn đất như chúng ta.”
“Đi đi, chúng ta không xứng chơi với nó.”
Tôi dần dần mất đi bạn bè.
Mẹ lại nói: “Như vậy càng tốt, con có thể tập trung vào việc học. Muốn kết bạn thì phải chọn người có thành tích giỏi hơn con.”
Không biết bao nhiêu lần bà nhắc đi nhắc lại: “Nếu con không học hành đàng hoàng, sau này sẽ phải sống cả đời ở cái làng này.”
Nhưng tôi không tỉnh ngộ, tôi chỉ cảm thấy ngột ngạt, như bị bóp nghẹt đến không thở nổi.
So với mẹ, bố dễ chịu hơn nhiều. Ông và dì kế chưa bao giờ ép tôi học bài. Hơn nữa, ở thị trấn có rất nhiều chỗ vui chơi. Bên bờ Đông Hồ có cầu trượt miễn phí, xích đu và ô ăn quan, đủ để tôi chơi cả ngày.
Bố còn nói: “Mẹ con điên rồi à? Con là con gái, học hết cấp hai rồi đi làm vài năm, kiếm một tấm chồng tốt là được, cần gì phải học đại học?”
Dì kế cũng phụ họa: “Trẻ con thì phải vui chơi!”
Vậy nên, tôi rất thích đến nhà bố. Nhưng rồi bước ngoặt xảy ra khi tôi học lớp sáu.
Năm đó, huyện tổ chức văn nghệ chào mừng thiên niên kỷ mới. Trường tôi có vài tiết mục, tôi được chọn làm diễn viên múa chính. Để biểu diễn, học sinh cần mua trang phục giống nhau. Tôi năn nỉ mẹ rất lâu, cuối cùng bà cũng miễn cưỡng đồng ý.
